Με 25 ψήφους υπέρ και μόλις μία κατά, το Δημοτικό Συμβούλιο της Νέας Ιωνίας άναψε το «πράσινο φως» για την παραχώρηση δημοτικού χώρου με στόχο τη δημιουργία Μουσείου Εαμικής Εθνικής Αντίστασης. Η πρόταση κατατέθηκε από τη δημοτική παράταξη «Λαϊκή Συσπείρωση» και ανέδειξε και διαφωνίες σχετικά με την ιδεολογική ταυτότητα του εγχειρήματος, τον ρόλο των παρατάξεων και την ιστορική αφήγηση των γεγονότων της περιόδου 1941-1944.
Δείτε το βίντεο από τη συζήτηση του θέματος εδώ:
Το σκεπτικό της Λαϊκής Συσπείρωσης και η «θεωρία των δύο άκρων»
Η συζήτηση, η οποία πραγματοποιήθηκε και σε επετειακό κλίμα (με αφορμή τα 82 χρόνια από την απελευθέρωση της Αθήνας), άνοιξε με την τοποθέτηση του επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης, Πέτρου Αλέπη. Ο κ. Αλέπης υπενθύμισε τη βαριά ιστορική κληρονομιά της εργατικής και προσφυγικής Νέας Ιωνίας, κάνοντας ειδική αναφορά στους 22 εκτελεσμένους στο Μπλόκο της Καλογρέζας, τονίζοντας πως η πόλη «όποια πέτρα κι αν σηκώσεις, θα βρεις τον αγώνα των κομμουνιστών».
Ο εισηγητής υπογράμμισε ότι το Μουσείο πρέπει να τεθεί υπό την αποκλειστική διαχείριση της Πανελλήνιας Ένωσης Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης (ΠΕΑΕΑ), καταγγέλλοντας την “επαίσχυντη θεωρία των δύο άκρων που προωθείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση”. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε, η απελευθέρωση της χώρας υπήρξε έργο του ΕΑΜ, του ΕΛΑΣ και της ΕΠΟΝ, υπό την καθοδήγηση του ΚΚΕ, ενώ επέκρινε τους αστούς πολιτικούς της εποχής που είτε συνεργάστηκαν με τον κατακτητή είτε εγκατέλειψαν τη χώρα για το Κάιρο. Παράλληλα, συνέδεσε τους αγώνες του παρελθόντος με το σήμερα, προειδοποιώντας για τη σύγχρονη ιμπεριαλιστική πολεμική εμπλοκή της χώρας και την αναβίωση φασιστικών φαινομένων.
Η θέση της διοίκησης Μανούρη: «Ιστορική μνήμη χωρίς διχασμούς»
Ο δήμαρχος Νέας Ιωνίας, Παναγιώτης Μανούρης, στήριξε την πρόταση καταρχήν, δεσμευόμενος μάλιστα ότι στο αμέσως επόμενο Δημοτικό Συμβούλιο θα παρουσιάσει συγκεκριμένη τεχνική εισήγηση για τον χώρο που θα παραχωρηθεί. Ωστόσο, κράτησε αποστάσεις από τη μονοπώληση του αντιστασιακού αφηγήματος, δηλώνοντας πως αν και είναι δεδομένη η πρωταγωνιστική συμβολή του ΚΚΕ, του ΕΑΜ και του ΕΛΑΣ, η ίδρυση του μουσείου δεν πρέπει να εργαλειοποιηθεί πολιτικά.
«Η πόλη πρέπει να έχει ένα μουσείο ανοιχτό σε όλους, έναν χώρο ιστορικής μνήμης για να μαθαίνουν τα παιδιά την αλήθεια», ανέφερε χαρακτηριστικά. Πρόσθεσε δε, απευθυνόμενος στη Λαϊκή Συσπείρωση, πως τα ζητήματα ιστορικής μνήμης δεν αντιμετωπίζονται με κραυγές ή περιχαρακώσεις, ενώ διαφώνησε ριζικά με τη χρήση κομματικών χαρακτηρισμών για τις άλλες παρατάξεις του συμβουλίου.
Τοποθετήσεις
Οι παρατάξεις της αντιπολίτευσης υπερψήφισαν την αναγκαιότητα ύπαρξης Μουσείου Εθνικής Αντίστασης, εκφράζοντας ωστόσο κάποιες ενστάσεις τόσο για την αποκλειστική διαχείρισή του από την ΠΕΑΕΑ, όσο και για τον ιδεολογικό «χρωματισμό» του.
Η επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης («Δύναμη Προοπτικής»), Δέσποινα Θωμαΐδου, υποστήριξε πως η Εθνική Αντίσταση ανήκει σε όλον τον λαό και δεν μπορεί να φέρει στενά κομματικά πλαίσια. Τόνισε την ανάγκη δημιουργίας ενός φορέα διοίκησης του μουσείου με διαπαραταξιακή εκπροσώπηση (με συμμετοχή του Δήμου, ιστορικών, πολιτιστικών φορέων και μελών από όλες τις παρατάξεις), ώστε να διασφαλίζεται η πλουραλιστική αποτύπωση της ιστορίας.
Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της «Αλλαγής για τη Νέα Ιωνία», Βασίλης Χριστοδούλου, δήλωσε πως ψηφίζει υπέρ της ιδέας του μουσείου, ζήτησε όμως ισχυρές δικλείδες ασφαλείας. Όπως είπε, είναι αδιανόητο ένας δημοτικός χώρος να παραχωρείται αποκλειστικά σε μια οργάνωση χωρίς τη διαρκή εποπτεία του Δήμου, διερωτώμενος ρητορικά τι θα συμβεί αν αύριο ζητήσει κάτι αντίστοιχο και άλλη παράταξη.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η σύμβουλος της «Ενότητας για τη Νέα Ιωνία», Λ. Αθυμαρίτου, επισημαίνοντας τον κίνδυνο ο χώρος να μετατραπεί από μουσείο πόλης σε μια στενή γραφειακή εγκατάσταση του ΚΚΕ, καλώντας τη διοίκηση να θέσει σαφείς κανόνες λειτουργίας.
Η μοναδική αρνητική ψήφος: «Εκτός πλαισίου» η πρόταση
Η μοναδική καταψήφιση της πρότασης προήλθε από τον ανεξάρτητο δημοτικό σύμβουλο, Αθ.. Αποστολόπουλο. Ο ίδιος εξήγησε την αρνητική του ψήφο δηλώνοντας πως η πρόταση όπως κατατέθηκε (για αποκλειστική διαχείριση από την ΠΕΑΕΑ) είναι «πρωτοφανής και εκτός θεσμικού πλαισίου». Υποστήριξε πως ένας χώρος ιστορικής μνήμης δεν πρέπει να λειτουργεί με όρους αποκλειστικότητας, κατηγορώντας το ΚΚΕ για προσπάθεια ελέγχου του ιστορικού αφηγήματος, προκαλώντας την αντίδραση των συμβούλων της Λαϊκής Συσπείρωσης.
Η απόφαση αποτελεί μεν ένα καθοριστικό πρώτο βήμα, ωστόσο η συζήτηση στο επόμενο Δημοτικό Συμβούλιο, όπου θα κριθούν οι τεχνικές λεπτομέρειες (ποιο κτίριο θα παραχωρηθεί, υπό ποιο καθεστώς χρήσης και με ποιους όρους λειτουργίας), αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Η Λαϊκή Συσπείρωση από την πλευρά της χαιρέτισε την απόφαση ως νίκη του λαού της Νέας Ιωνίας, διαμηνύοντας πως «ό,τι κατέκτησε ο λαός μας, το κατάφερε με τον αγώνα του».
Ολόκληρη η ανακοίνωση της Λαϊκής Συσπείρωσης:
Η εποποιία της ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης θα αποκτήσει «σπίτι» και στη Νέα Ιωνία!
Στις 12 Οκτώβρη του 1944 δεκάδες χιλιάδες λαού της Αθήνας ξεχύθηκαν στους δρόμους της πρωτεύουσας γιορτάζοντας την απελευθέρωση από τους μισητούς ναζί. Απελευθέρωση, που επιτεύχθηκε, χάρη στον τιτάνιο αγώνα του λαού μας, με μπροστάρη και αιμοδότη το ηρωικό ΚΚΕ, που πρωτοστάτησε στη δημιουργία του ΕΑΜ, του θρυλικού ΕΛΑΣ, της ΕΠΟΝ. Όταν η πλειοψηφία των αστών πολιτικών συνεργάζονταν ανοιχτά με τον κατακτητή, άλλοι το έσκαγαν για το Κάιρο και απεργάζονταν εχθρικά σχέδια κατά του λαού, το ΚΚΕ σήκωσε τη σημαία της Αντίστασης, πολέμησε ένοπλα τον κατακτητή και τους ντόπιους συνεργάτες του και τους νίκησε.
Η ζωή το έφερε, ώστε στην ίδια φορτισμένη ημερομηνία, 82 χρόνια μετά, το Δημοτικό Συμβούλιο Νέας Ιωνίας μετά από πρόταση της Λαϊκής Συσπείρωσης και τη συγκέντρωση 1.000 και πλέον υπογραφών, να συζητήσει την ανάγκη η ΕΑΜική Εθνική Αντίσταση να αποκτήσει τον δικό της χώρο και στη Νέα Ιωνία.
Άλλωστε, η προσφυγική και εργατική Νέα Ιωνία έχει την δική της τεράστια συμβολή σ’ αυτόν τον αγώνα. Όποια πέτρα κι αν σηκώσεις στον Δήμο μας, θα βρεις από κάτω τον αγώνα των κομμουνιστών στο ανθρακωρυχείο, στα κλωστοϋφαντουργεία, στις γειτονιές, για να ξημερώσουν καλύτερες μέρες στον τόπο μας, χωρίς δυνάστες και αφέντες. Γι’ αυτό, η Νέα Ιωνία επιλέχθηκε από τους ναζί και τους ταγματασφαλίτες, που σαν άλλα ανθρωπόμορφα κτήνη, εκτέλεσαν τους 22 κομμουνιστές στο Μπλόκο της Καλογρέζας.
Η Λαϊκή Συσπείρωση ανέδειξε ποιο είναι το αληθινό ιστορικό και πολιτικό θέμα: Η περίοδος που ζούμε χαρακτηρίζεται από την όξυνση των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών, από την ολοένα και μεγαλύτερη πολεμική εμπλοκή της χώρας, με οδυνηρές συνέπειες στη ζωή του λαού. Γι’ αυτόν τον λόγο, το σύστημα ξαναβγάζει στην επιφάνεια τα «μαντρόσκυλά» του, τους φασίστες, που για άλλη μια φορά θα φάνε τα μούτρα τους, καθώς τολμούν να αναγγείλουν μια παρακμιακή σύναξη τις προσεχείς μέρες, στην ευρύτερη γειτονιά μας. Όλοι αυτοί, που μιλάνε για τους λεγόμενους «εθνικούς στόχους», είναι οι ίδιοι διαχρονικά που η μόνη πατρίδα που έχουν είναι τα κέρδη τους, που στέλνουν τους λαούς να σκοτώνονται για «του αφέντη το φαΐ», όπως λέει ο ποιητής.
Ακριβώς γι’ αυτό, επειδή το σήμερα συνδέεται άμεσα με το χθες, η Λαϊκή Συσπείρωση τόνισε πως το Δημοτικό Συμβούλιο έχει χρέος να προασπιστεί την ιστορική αλήθεια, να σταθεί απέναντι στην επαίσχυντη θεωρία των «2 άκρων», που αποτελεί επίσημη θεωρία της ΕΕ. Να κάνει όλες τις απαραίτητες ενέργειες ώστε η ΕΑΜική Εθνική Αντίσταση να αποκτήσει το δικό της «σπίτι», το οποίο θα λειτουργεί με αποκλειστική ευθύνη της Πανελλήνιας Ένωσης Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης.
Η μεγάλη συμμετοχή του λαού της Νέας Ιωνίας στο Δημοτικό Συμβούλιο έδειξε την αποφασιστικότητα και τη θέληση για να πραγματοποιηθεί επιτέλους αυτή η ιστορική ανάγκη.
Το Δημοτικό Συμβούλιο Νέας Ιωνίας υπερψήφισε την πρόταση της Λαϊκής Συσπείρωσης. Ο δήμαρχος δεσμεύτηκε πως στο επόμενο συμβούλιο θα έρθει συγκεκριμένη τεχνική πρόταση, που θα παραχωρεί συγκεκριμένο χώρο στην ΠΕΑΕΑ.
Ό,τι κατέκτησε ο λαός μας -και τότε και τώρα- το κατάφερε με τον αγώνα του. Τίποτα δεν μας χαρίστηκε! Σ’ αυτόν τον δρόμο συνεχίζουμε, για να νικήσουν οι λαοί και όχι οι εκμεταλλευτές τους.
